عمر مفید چراغ را چگونه تشخیص دهیم؟
در طی سالیان اخیر، چراغهای ال ای دی در نورپردازی محوطه، پارک، فضاهای شهری و پروژههای صنعتی بسیار زیاد شده است. مهمترین مزیت چراغهای ال ای دی طول عمر بسیار بالاتر آنها نسبت به لامپهای رشتهای است. اما بد نیست بدانید که عمر مفید چراغ را چگونه تشخیص میدهند و اساسا از چه طریق میتوان به عمر مفید واقعی چراغ دست پیدا کرد. در این مطلب تمامی اطلاعاتی که لازم دارید را به شما خواهیم داد.
عمر مفید چراغ چگونه تعریف میشود؟
در چراغهای قدیمی مثل لامپ رشتهای و فلورسنت، موقعی که لامپ کاملا میسوخت متوجه پایان عمر آن میشدند. اما در LEDها این قضیه کاملا متفاوت است. هم امکان تشخیص عمر مفید چراغ وجود دارد و هم اینکه لامپ LED ناگهان خاموش نمیشود بلکه به مرور از شدت نور آن کم میشود.
به همین دلیل در صنایع روشنایی، عمر مفید چراغ LED را با حفظ شار نوری در طول زمان تعیین میکنند که شیوه تشخیص آن را در ادامه به شما آموزش خواهیم داد. اما به طور خلاصه حفظ شار نوری و عمر مفید چراغ یعنی یک منبع نوری مثل LED بعد از چند ساعت کارکرد، چه مقدار از نور اولیه خود را حفظ کرده تا بفهمیم به پایان عمر مفید خود نزدیک شده است. این مقدار را با شاخصی مثل L70 متوجه میشویم.
L70 در چراغ LED به چه معناست؟ چطور به ما کمک میکند تا عمر مفید چراغ را تشخیص دهیم؟
اصطلاح L70 یکی از معروفترین شاخصهایی است که با آن طول عمر چراغ را مشخص میکنند. این عدد مشخص میکند که بعد از چند ساعت، میزان نور خروجی LED به 70% مقدار اولیه خود خواهد رسید.
برای مثال به مشخصات یک چراغ LED که روی آن نوشته شده توجه کنید. اگر عبارت زیر نوشته شده:
L70=50000 hours
به این معنا که بعد از اینکه حدود 50 هزار ساعت از کارکرد چراغ LED بگذرد، شدت نور LED به 70% مقدار اولیه خود کاهش پیدا میکند. بنابراین چراغ هنوز روشن است ولی از نظر استاندارد روشنایی، به انتهای عمر مفید خود رسیده است. به همین دلیل است که در پروژههای شهری و محوطهای و خیابانی، وقتی چراغ LED به سطح L70 برسد عملا عمر مفید آن را تمام شده در نظر میگیرند.

LM80 چیست و چه چیزی را اندازهگیری میکند؟
استاندارد LM80 یک روش آزمایش برای بررسی عملکرد و پایداری یک چراغ LED در طی زمان است. در این تست شرکتهایی که ماژول یا چیپ ال ای دی تولید میکنند نمونهای از محصول خودشان را در شرایط مشخصی از نظر دمایی و الکتریکی قرار میدهند تا تغییرات شار نوری را در بازههای زمانی مختلف اندازهگیری کنند.
در تست LM80 عملکرد LED در دماهای مختلف مثل:
- 55 درجه سانتیگراد
- 85 درجه سانتیگراد
- یا دماهای بالاتر
مورد سنجش قرار میگیرد. نتیجه این آزمایشات مشخص میکند که یک LED در شرایط کاری مختلف چگونه دچار افت نور خواهد شد. دادههایی که از این تستها به دست میآیند برای پیشبینی کردن عمر مفید چراغ استفاده میشوند.
TM21 و پیشبینی عمر مفید چراغ
تست LM80 برای تشخیص عملکرد واقعی LED در طی چند هزار ساعت اولیه است اما با TM21 میتوانید عمر مفید چراغ را در زمانهای طولانیتر به دست بیاورید.
با کمک این روش، دادههایی که در آزمون LM80 به دست آمده مورد تحلیل قرار میگیرند تا با کمک مدل آماری، روند افت نور در آینده تخمین زده شود. با کمک این تحلیل میتوانند پیشبینی کنند که دقیقا چه موقعی چراغ ال ای دی به سطح L70 یا مقدار مشابه آن خواهد رسید.
به همین دلیل است که اگر میخواهید عمر مفید چراغ را تشخیص دهید مخصوصا برای چراغهای ال ای دی، از دیتاشیت معتبر که استفاده کنید، عمر مفید LED را به صورت LM80 + TM21 اعلام میکنند.

چه عواملی روی عمر مفید چراغ ال ای دی اثر میگذارند؟
طول عمر واقعی چراغ ال ای دی فقط به چیپ بکار رفته در آن وابسته نیست بلکه یکسری عوامل و شرایط محیطی هم روی آن اثر دارند. بنابراین بعد از اینکه با مطالعه دیتاشیت یا خواندن عددی مثل L70 به عمر مفید چراغ پی بردید، این عوامل هم زیر نظر داشته باشید در غیر این صورت چراغ شما عمر مفید کوتاهتری خواهد داشت:
دمای کاری
یکی از مهمترین عواملی که روی عمر مفید چراغ اثر میگذارد، دمای کاری است. هر چقدر دمای کاری اتصال LED بیشتر شود، سرعت افت نور ال ای دی افزایش پیدا کرده و عمر مفید آن کاهش پیدا خواهد کرد. به همین دلیل از هیت سینک و مدیریت حرارتی در چراغهای LED استفاده میکنند. چراغهای شب تاب هم از ماژولهای ال ای دی ساخته شده که برای دفع گرما، هیت سینک آلومینیومی استفاده شده است.
کیفیت چیپ یا ماژول LED
کیفیت ساخت LED و فناوری که در آن استفاده شده نقش بسیار مهمی در عمر مفید چراغ دارد. ماژولهایی که داده معتبر LM80 دارند از نظر پایداری نوری، عملکرد مطمئنتری دارند.
کیفیت درایور LED
کیفیت ساخت درایور LED در برخی موارد دلیل خرابی چراغ است. درایور برای تأمین جریان پایدار برای چراغ ال ای دی است و اگر کیفیت ساخت خوبی نداشته باشد، نوسان جریان ایجاد شده، دمای کاری را بالا برده و طول عمر مفید چراغ کمتر خواهد شد.
شرایط محیطی
در چراغ محوطه و فضای باز، شرایط محیطی تأثیر بسیار زیادی روی طول عمر مفید چراغ دارند. از جمله این عوامل میتوان به:
- رطوبت
- گرد و غبار
- تغییرات دمایی شدید
- نفوذ آب
این عوامل باعث میشوند که عمر مفید لامپ کم مصرف در چراغ، به شدت تحت تأثیر قرار بگیرد. به همین دلیل است که ما در شرکت شب تاب برای افزایش طول عمر مفید چراغ محوطه LED از بدنه آلومینیومی که با روش دایکست تولید شده استفاده میکنیم. درجه حفاظت چراغهای محوطه خود را تا IP65 بالا بردهایم و همچنین رنگ بدنه را با روش پودری الکترواستاتیک پایدار کردهایم.

عمر مفید چراغ محوطه LED را چگونه افزایش میدهیم؟
ما در شرکت شب تاب برای اینکه عمر مفید چراغ محوطه LED را افزایش دهیم تا بتوانند شرایط سخت محیطی را تحمل کنند، علاوه بر استفاده از چیپهای بسیار باکیفیت و بکار بردن مواد اولیه درجه یک، به موارد زیر اهمیت زیادی میدهیم:
- طراحی مناسب سیستم هیت سینک برای دفع مؤثر حرارت
- استفاده از درایور با طول عمر بالا
- آببندی مناسب چراغ محوطه
- مقاومت در برابر خوردگی و شرایط محیطی
در بسیاری از پروژههای مربوط به محوطه یا به طور کلی فضای باز، عملکرد واقعی و طول عمر مفیدچراغ به کیفیت طراحی کل مجموعه هم وابسته است و صرفا به مشخصات و مواد اولیه ساخت و تکنولوژی بکار رفته در تولید LED بستگی ندارد.
چگونه عمر مفید چراغ LED را از روی دیتاشیت بررسی کنیم؟
برای ارزیابی و تشخیص اینکه عمر مفید چراغ LED چقدر است میتوانید از روی مشخصات فنی موجود در دیتاشیت متوجه شوید که عبارتند از:
- مقدار L70 یا L80 که برای ماژول LED اعلام شده است
- وجود دادههای مربوط به تست LM80
- استفاده از دادههای TM21 که مربوط به پیشبینی طول عمر چراغ هستند
- مشخصات طول عمر درایور LED
- محدوده دمای کاری چراغ
با بررسی این موارد و مشخصات فنی، دید دقیقتری نسبت به کیفیت واقعی چراغ و طول عمر مفید آن پیدا خواهید کرد و در نتیجه انتخاب بهتری خواهید داشت.

جمعبندی مطالب
برای اینکه عمر مفید چراغ را تشخیص دهید باید به مواردی فراتر از میزان ساعت روشن بودن آن توجه کنید. در صنایع روشنایی، برای تشخیص طول عمر مفید چراغ، به مواردی مثل کاهش شار نوری در طول زمان با فاکتوری مثل L70 و شاخصهای دیگری مثل LM80 و TM21 باید توجه کنید.
علاوه بر کیفیت ساخت چراغ و ماژول ال ای دی باید شرایط محیطی و عوامل بیرونی مختلف مثل طراحی حرارتی، کیفیت درایور، چیپ مورد استفاده و شرایط محیطی مثل دمای کاری هم باید در نظر گرفته شوند. مجموعه این عوامل به شما کمک میکنند تا به راحتی عمر مفید چراغ با ماژول ال ای دی را تشخیص دهید.
ما در شرکت شب تاب، چراغهای محوطه خود را که البته برای فضای داخلی منزل هم میتوان استفاده کرد، طوری طراحی کرده و به مرحله ساخت میرسانیم، که ماژول ال ای دی آن بالاترین عمر مفید ممکن را داشته باشند. به همین دلیل است که همیشه در صنایع روشنایی، زبانزد بودهایم و توانستهایم با پشتوانه رضایت شما به برندی معتبر تبدیل شویم.
سؤالات متداول
چه مواردی در دیتاشیت چراغ ال ای دی به ما در تشخیص عمر مفید آن کمک میکنند؟
فاکتورهایی مثل L70 یا L80، TM21 و LM80 به تشخیص عمر مفید چراغ کمک میکنند.
عمر مفید چراغ با خاموش و شدن مکرر آن کمتر میشود؟
خیر چون چراغهای ال ای دی یک قطعه نیمه هادی هستند که برخلاف لامپ رشتهای، شوک حرارتی شدید ندارد اما اگر درایور ال ای دی کیفیت کمی داشته باشد، تعداد زیاد سیکل روشن و خاموش عمر مفید آن را کمتر خواهد کرد.
چطور عمر مفید چراغ را بیشتر کنیم؟
اگر چراغ ال ای دی، برای مدیریت مناسب حرارت دارای هیت سینک باشد، سطح تبادل حرارتی بیشتر شده و طول عمر چراغ را به نوبه خود بیشتر میکند. درایورهای باکیفیت ال ای دی با تأمین جریان پایدار و جلوگیری از نوسان شدید جریان و دما هم طول عمر چراغ را افزایش میدهند. اگر چراغ از چیپ باکیفیت ساخته شده باشد و در برابر شرایط محیطی هم مقاوم ساخته شده باشد، در نهایت عمر مفید آن را بیشتر خواهد کرد.
از کجا بفهمیم چراغ LED چند ساعت عمر میکند؟
باید به دادههایی مثل L70، LM80 و TM21 که در دیتاشیت ال ای دی چراغ هستند مراجعه کنید.
